Bir şey nasıl kurulursa öyle gidiyor. Eğer iyi bir kurgu yapılmışsa başarılı tersinde ise başarısız bir sonuç kaçınılmazdır. Turizm yatırımlarına bir teknik uzman gözüyle bakınca eskiden yapılan tüm hataların aynen tekrarlandığını kolaylıkla görmekteyiz.

    Bu noktadaki sıkıntıyı irdelemek gerekirse bununla ilgili çeşitli teknik veriler ve büyüklükler söz konusu olmaktadır. Belki de şu anda konuya sadece bir açıdan bakarak, yatırımlar bittikten sonra ardı arkası gelmeyen tadilat ve ilavelerin sayıları göz önüne alınarak elde edilmiş veriler ve belirlenen rakamlardan yola çıkarak bir saptama yapmak olasıdır. Diğer açıları daha sonraki yazılarda ele alarak tam bir sorun fotoğrafı çekmeyi deneyebiliriz.
     
    Tesislerin inşası sırasında en büyük hata nedir diye sorulsa hemen malzeme ve işçilik bahaneleri öne atılmakta fakat asıl gerçek sorun ele alınmadığı için konu bir şekilde tam olarak algılanmamaktadır. İnşaat süreci bazı durumlarda sıkıntıları beraberinde getirmektedir ancak bu zorlukların nasıl ve nereden oluştuğu çoğu zaman irdelenememekte genelde de tesis açıldıktan sonra deneyim rafı boş bırakılarak bir sonraki sıkıntıya kapı açılmaktadır. Her zaman tesis yapmanın marifet olmadığı ama o tesisin tam verimlilikle çalışmasının önemli olduğu gerçeğinin altını çizmeliyiz. Peki, bu denge nasıl bozuluyor, bunun farkındalığını tartışalım.
     
    Tesisin oluşması için gerekli olan kademeler ana hatlarıyla,
    1. Olabilirlik çalışması (fizibilite),
    2. Finansman planlaması,
    3. Projelendirme,
    4. Teknik şartname yazılması,
    5. İhale evrakları hazırlanması ve teklif değerlendirmesi,
    6. Proje yönetimi,
    7. İnşaat yönetimi,
    8. İnşaat, montaj ve devreye alma denetlemesidir.
     
    Bu kademeler işin sırasına göre düzenlenmiştir ve değişik bir sıralama sistemde büyük farklı sonuçlar doğurmaktadır. Eğer 1 iyi hazırlandıysa, 2 için kaynaklar belirlendiyse işin en önemli maddesi olan 3 yani projelendirme safhasına gelmişiz demektir. İşte burada her şey ya kazanılır veya kaybedilir. Proje zamanı her inşaat için gerekli önemin ihmal edildiği bir süreçtir. Hâlbuki artık proje ve projelendirme kavramının alaturka değil de ileri devletler seviyesine çıkması için çalışmaların yapılması gereklidir. Genelde projelendirme için işin büyüklüğüne göre yeterli zamanı ayırmak işin başarısı ile koşuttur. Tabi bu noktada “başarı” kavramının da yatırımcı ve işletme tarafından nasıl algılandığı ayrı bir tartışma konusudur.
     
    Projeden ne kast edilmektedir. Proje dar anlamda inşaatın ilerlemesi için şantiyenin kullandığı bir kâğıt parçasıdır. Genelde alışkanlığımız, bu kâğıt parçasının patrona ve şantiye şefine göre değişiklik gösterebildiğidir. Yani bir şekilde ağzımıza yapışmış olan, “istim arkadan gelsin” sözü her projede kendini tekrar ispat eder. Aslında proje inşaat ile ilgili her türlü teknik detayın içinde barındığı bir bilgi deposudur. Basit bir örnek olarak, 170 cm yüksekliğinde bir kot farkını geçmek için basamak kullanmak isterseniz rıh yüksekliklerinin iyi hesap edilmiş olması gerekmektedir. Bu detay projede mutlaka yer almalı ve ilave olarak merdiven ile tırabzan, zemin ve kaplama detaylarının mutlaka göz önünde bulundurulması gereklidir. Bu detayı gözlemlemeye çalışırsanız ve karşınıza çıkan basamakları bu gözle incelerseniz çok farklı çözümlerin uygulandığını veya sıradan hesap tekniğinin uygulanmadığını kolaylıkla görebilirsiniz. Bahsi geçen aksaklıklar sadece işin detaylı projesinin eksikliğinden kaynaklanmıştır. Yoksa malzeme, işçilik ve masraflarda değişiklik yoktur.
     
    Bir projeyi oluşturmak pek çok detayın çözülerek birbiri ardına yerleştirilmesi sonucu ortaya çıkan bir bütünlüktür. Tabi ki detayların çözümü sırasında belli zaman aralıklarına gereksinim duyulmaktadır. Bu zaman dilimi projenin aksaması veya şantiyenin yavaşlaması anlamı taşımaz. Hatta diğer yönüyle işler, hızlandırıcı etki yapmaktadır. Gerçek böyle olmasına rağmen hemen her şantiyede detaylar sorun olmakta ve bunların çözümsüz bırakılması işletmeyi zora sokmaktadır. Aslında proje safhasında detay çözümler aranırsa mutlaka çözümü getirecek malzeme araştırması, temini ve uygulaması ile ilgili sorunlar ortadan kalkacak ve imalatlarda aksaklıklar ortaya çıkmayacaktır. Çünkü çözüm için imalat usulleri, malzeme tespiti ve temini önceden planlanarak gerekli önlemler alınmıştır. Geriye sadece sahada uygulama kalmıştır ki bu işin en keyifli tarafıdır. 
     
    PROJELERDE ZOR NOKTALAR NELERDİR?
    Proje ekibinin ortaya çıkaracağı tesisle ilgili en az işletme kadar konu hakkında bilgi sahibi olması gerekli bir şart olmasına rağmen bazen karşı karşıya geldiğimiz projelerde tesis için belirlenmesi gereken büyüklükler ve fiziki yerleşim alanlarında büyük problemler proje sırasında ortaya çıkmaktadır. Bunun nedeni iki türlü olabilmektedir. Birincisi proje hazırlanırken önceden kabul edilmiş belli büyüklüklerin aynen kâğıda yansıtılmasıdır. İkincisi ise tesis içinde önemli ve uzmanlık gerektiren bölgelerin sıradan bir bina gibi tasarlanıyor olmasıdır. Birincisi uygulamadan çok uzak ancak zaman ve maddi kayıp getirirken ikincisi birincide yer alan maddelere ilave olarak tesisin işletme sırasında büyük sorunlarla karşılaşmasına neden olmaktadır.
     
    Deneyimlerim, projelerde en zor noktanın dışarıdan bilgi ve deneyim akışının yapılmasına olanak vermeyen şirket yapıları olarak belirmektedir. Eğer tesis bir inşaat firması tarafından yapılmaktaysa, dışarıdan destek almak söz konusu olmuyor. Belki de firma içindeki mühendislerden işletme ile ilgili olan tüm detayları bilmeleri bekleniyor. Ne yazık ki bu olanaklı değil. Ayrıca alınacak destek önemli ölçüde tasarrufu da beraberinde getiriyor. Peki, hem kazanç hem de doğru proje yapmanın zararı var mı? İşte belki de paradoks burada yatmaktadır. Bir diğer farklı yaklaşım ise yatırımcının bilgi yerine fikirler ile projeyi götürmek arzusudur. Öyle ki bu durumda olan projelerde düzeltme ve düzenleme yapmak şansınız hemen hemen sıfırdır. Çünkü fikirler artık kalıplaşmıştır ve geri dönmek hatta farklı düşünmek bile olası değildir. Garip ancak yaşanan o kadar çok örnek var ki, her yazıda birini anlatsam herhalde yıllarca sürecek bir dizi haline gelebilir. 
     
    Diğer bir kritik nokta malzeme pazarlayan firmaların proje ofisi gibi çalışma yapmalarıdır. Firmalar tabi ki kendi ürünlerini pazarlamak ve kazançlarını artırmak isteyeceklerdir ancak bu isteklerini sadece piyasa rekabeti çizgisinde değil sundukları teknik destek kalitesiyle öne çıkartmaları daha uygundur. Çünkü iş katle olmadan sadece rekabete dayanınca en düşük teklifin cazibesi hem yatırımcıyı hem de firma patronunu daha uç noktalara götürmektedir. Öyle ki bazı projelerde bırakın kâr etmeyi genel masrafların karşılanmasını bile riske atan durumlar ortadadır. Sektörün bunu önlemesi gerekiyor ancak paydaşlar ya henüz bu kritik durumun farkında değiller veya kafalarını kuma gömerek sadece yerli piyasayı hedefleyerek günlerini geçirmekteler. Hâlbuki her projede her farklı disiplinin kendine özgü ve önemli işlevleri vardır. Bunların bir ahenk içinde uyumlu olarak çalışması büyük bir endüstriyi ortaya çıkartacaktır. Üzülerek söylemek gerekirse bugün sanayici ve yatırımcı bu noktadan çok uzaktalar.
     
    DİĞER ETKENLER
    Bir tesisi oluşturmak için gereken işlemlerden sadece biri olan proje ile de işin bitmediği baştaki paragrafta gösterilmektedir. Projede yer alacak malzeme ve teçhizatın özelliklerini belirten teknik şartname hazırlanması satın alma sırasında en büyük kolaylığı sağlamaktadır. Bunun nedeni, teklif verecek firmaların şartnamede yazan özellikleri taşıyan cihazları sadece önerecekleridir. Böylece kafa karıştırıcı bir sürü teklif yerine alınması hedeflenen malzemeler üzerine odaklanarak hem firmaların önerileri aynı tabanda mukayese edilebilir hem de aralarındaki üstün ve zayıf noktalar kolaylıkla ortaya çıkartılarak karar verme süreci objektif bir duruma getirilebilir. Teknik şartnameler bir nebze resmi kurumlar tarafından oluşturulmaya çalışılmışsa da ana fikir olarak eksikleri bulunmaktadır. Buna paralel olarak inşaat sektörünün bina kodları ve yapı esasları ile ilgili şartnameleri hazırlamaları ve paydaşlarını uygulama için teşvik etmeleri gerekiyor.
     
    Projelerde dönüm noktası denebilecek önemli bir evre de ihale evrakları hazırlığıdır. Eğer biraz önem verilse inşaat sektöründe yanlışlık devrini kapatacak özellikleri içinde taşıyan bir yapıdır. Hangi vasıflara sahip olan firmaların ihaleye nasıl hazırlanmaları gerektiği, teklif verme kıstaslarını, yüklenicinin görev ve sorumlulukları açıkça yer almaktadır. Daha sonra uyuşmazlıklarda uzlaşma gibi bir şekilde kültürümüze biraz yabancı olan unsurları içeren bu belgeler aslında işveren ve yükleniciye önemli yaptırımlar çerçevesinde işin nasıl disipline edilerek her iki tarafın da haklarını koruyarak iş yapma kabiliyet ve alışkanlığını kazandıran bir manzumelerdir.
      
    Turistik Tesisler Proje Danışmanı
    Serdar Sağlamtunç / FCSI

    Kullanıcı Yorumları

    Kayıtlı yorum bulunamadı...

    Yorum ekleyin



    Adınız :  

     

    Güvenlik Kodu :
    Yenile


     
    Yazarın diğer yazıları :
    Gıda zehirlenmesi mi, insan canının ucuzluğu mu?
    İşler tıkırında
    Mı, mi, mu , mü????
    Ütopik bir deneyim: Sinerji
    İletişim bir aldatmaca mı?
    Depreme karşı ne yapmalıyız?
    Kısa bir fiyat ve değer analizi:
    Nedeni sorgulamak
    Dayanılmaz hafiflik
    Hayır! Ticaret bu değil
    Hayır! Turizm bu değil!
    Savurganlık adına
    Hava-su-gıda
    Aynı dili konuşarak anlaşamamak
    FCSI Nedir?
    Turizm ve Ötesi
    Yatırımcı projeye başlarken nelere dikkat etmeli?
    TESİSLER İÇİN KARAR VERME SÜRECİ
    FUARLAR VE SERGİLENEN UMUTLAR
    TABİAT VE İNSAN
    Bir tesis kaç yıldız olmalı?
    BİR FELAKETİN ARDINDAN
    Yatırımcı neyin farkında olmalı?
    TURİSTİK TESİSLERDEKİ TEMEL SORUNLAR
    İSTANBUL’ U İZLİYORUM GÖZLERİM AÇIK
    TURİSTİK TESİSLERDE DANIŞMANLIK HİZMETLERİ
    MUTFAK VE ÇAMAŞIRHANE PROJELENDİRMESİ: 1
    MUTFAK VE ÇAMAŞIRHANE PROJELENDİRMESİ-2
    OTELDEN BİR KESİT: BİNANIZIN RUHSAL DURUMU NASIL?
    Yeşil proje ne anlama geliyor?
    Yatırım için görüşler...
    Otel ve endüstriyel tesis projelendirmesinde inovasyon
    Fiyat - değer ilişkisine devam
    Turizm, yollar, kazalar...
    Yatırım ve kazanç ekseni
    Deprem felaket mi, yoksa yaradanın verdiği ceza mı?
    Danışman bir projeye ne kazandırır?
    Anlattıklarınız karşınızdaki kişinin algı seviyesiyle sınırlıdır
    Sürdürülebilirlik sürdürülebilir model
    Turizmde danışmanlık
    Ne anlıyoruz, ne anlatmaya çalışıyoruz
    Yine bir felaket mi?
    Okul sütü
    Olimpiyat oyunları: Spor mu finans mı?
    Toz duman
    Toz duman - 2: İnsan sağlığına ne zaman duyarlı olacağız?
    Turizmde arayışlar - Teknik Boyut
    Bir tesis için para kazanmanın yolları
    Akıl iş yapma becerisini sağlar mı?
    2013 Yılı için düşünceler – 1. Kısım
    Yüzde 5 ödeyerek yüzde 95 kazanım elde etmek nasıl bir yatırım modelidir?
    2013 Yılı için düşünceler – 2. Kısım
    İllüzyon - Maji
    Rekabet
    Takım oyunu
    Kıyı alanları raporuna bakış
    Turizmde farklı çözümler
    Yeşile batmak
    Gezi ve turizm
    Başarı - başarısızlık
    TMMOB: Görülen lüzum üzerine
    Hataların bize anlattıkları
    Köprü, birbirine uzak iki yakayı birleştiren bir yapı elemanıdır
    Kazan kazan
    Tutumluluk
    Kolaycılık ve basite indirgeme
    Bireysel çözüm
    Kaos ve düzensizlik
    İstanbul 2090
    Girişimci - Entrepreneur
    Dersler
    Hukuk ne için gerekli?
    Çalışma, verimlilik ve kalite üzerine
    Enerji tasarrufu yapmak bu kadar kolay
    Turizm yapıları için geliştirilen bir çalışma modeli
    Seçimlerinize dikkat edin, hayatınızı şekillendirir
    Turizmde değişim ama nasıl?
    Turizmde işler güçler
    Sistemlerin düşünce öğretileri
    Farklı bir proje önerisi
    Geometri
    Düşünen sistemler
    Farkındalık, çözüme yol gösteren pusuladır
    Made In Turkey /Turkish Style - Türk yapımı/Türk usulü
    Yaratıcılık, zekanın işlenmiş biçimidir
    Turizmde kafa karışıklığı
    Pilavın lezzeti nereden gelir?
    Potansiyel ile iktidarsızlık arasındaki çizginin sınırı
    Altyapı sözünden ne anlıyoruz?
    Plan yapmaya gerek var mı?
    Algı yönetimi ile 'sorun' nedir, nasıl algılıyoruz?
    Yeni bir yıl 2015
    Değer nedir?
    Turizmde gerçekçi olabilir miyiz?
    Her şeyi bilen insanlar topluluğu
    Önce
    Kelimelerle kitleler aldatılabilir mi?
    Kimin eli kimin cebinde?
    Ne olsa yaparız ağabey
    Sen dedin, ben dedim, kim ne dedi?
    Turizmde sorunun bir parçası olmak mı, olmamak mı? İşte sorun bu
    Lezzet kültürel bir inceliktir
    Sağlık bilgileri
    Fıtrat mı?
    Hastane proje ve inşaatlarında neredeyiz?
    Sadece üretmek yetmez, kalite olgusunun geliştirilmesi gereklidir
    Pazarlama
    Turizm ve ticaret
    İş planı
    Ustalık nedir?
    Vasat olma çünkü…
    İş modeli geliştirme çalışması - Turizm
    Sağlıklı mutfaklar ve turizm etkisi
    Türkiye turizmden bir kazanım elde etti mi?
    Pazarla
    Kriz
    Çözüm her yerde
    Turizm nasıl kalkınabilir?
    Bilgi, deneyim ve liyakat üçlemesi
    Daha iyisi nasıl olabilir?
    Yeniden yapmak veya tadilat: hangisi daha uygun?
    Makale Arşivi
    HER HAKKI TURİZMGUNCEL.COM'A AİTTİR   ©   COPYRIGHT 2017  ||  Genel RSS  || Güncel RSS  || Sektörel RSS  ||  Marka INTERACTIVE
    Anket
    2017 sezonundan ne bekliyorsunuz?

    2016 yılı ile aynı olur
    2016'nın üzerine çıkarız
    2016'daki sayılara bile ulaşamayız
    Ücretsiz Abone Olun